Ordonnantie voor de Bier-steeckers en Bier-steecksters, Anno 1630, den 9.April

Burghemeesteren ende Regeerders des stadts Enchuysen, hebben tot ampliatie van die Articulen hier annex, met advijs der twintigh Vroetschappen, den bier-steeckers ende bier-steecksters des selven stadts geordonneert, dese naervolgende Articulen ende Ordonnantie hen-luyden promptelijck te achtervolgen, ende daer naer te reguleeren.

I.
Eerstelijck, dat van nu voortaen uyt de ghemeene bier-steeckers op ten eersten dingsdagh naer Paesschen ghenomineert sullen werden ses persoonen, uyt de welcke door de E. Heeren Burgermeesteren sullen gekooren werden, drie tot Overluyden, voor den tijdt van 't teghenwoordige Jaer, van welcken eenen ouden in naevolgende tijden sal werden gecontinueert, ende twee nieuwe by voorgaende nominatie ende electie den selfden by hare E. toe-ghevoeght werden, welcke drie persoonen te samen in bedieninge sullen sijn den tijdt van een Jaer. Ende sal de verkiesinge in dier voegen van Jaer tot Jaer werden achtervolght.
II.
Item, dat alle de-gene die naer het innegaen van dese Ordonnantie hen sullen begeven omme de bier-neeringe te doen, ghehouden sullen wesen, voor haer inkomen, in de bosse te betalen twaelf guldens, ende dat de gene die in sijn Ouders neeringe komt (hy zy Soon ofte Dochter) daer van vry sal wesen; maer dat een Dochter komende te huwelijcken, in de bosse betalen sal ses guldens.
III.
Wanneer een bier-steecker ofte bier-steeckster (volgens de Ordonnantie) verbodt sal willen doen, omme gheen bier aen desselfs tapper te mogen leveren, noch te doen leveren, waer van een verbodt-cedulle ten overstaen van een van de Overluyden sal werden ghemaeckt, de gene die niet van huys en zijn ende daer toe versocht werden, sullen moeten ondertekenen ende 't verbodt aennemen, ende by weygeringhe van dien dat sy ghehouden sullen wesen, als of sy 't selfde mede getekent, ende verbodt aengenomen hadden, ende in ghevalle yemandt boven 't voorsz. verbodt, aen de voorsz. tapper bier leveren, die selfde sal gehouden wesen, voor de Overluyden de schult van de voorsz. bier-steecker ofte bier-steeckster, die het verbodt heeft laten doen, aennemen te betalen, 't welck alsdan by de selfde Overluyden, (volgens het Schult-boeck van de bier-steecker ofte bier-steeckster) sal worden geregistreert, ende sal den genen die den tapper aenneemt voor 't overnemen ende registreren van de schulden, indien die selfde boven de hondert guldens is monterende, betalen in de bosse twee ponden Vleams, beneden de hondert tot vijftig guldens excluys, een pondt Vlaems, vijftig guldens ende daer beneden drie guldens; ende in gevalle den tapper de schulden in 't geheel ofte deel ontkende, sal den bier-steecker ofte bier-steeckster die in recht moeten bewijsen deghdelijcke bier-schulden te wesen, voor 't vervallen van de eerste paye.
IV.
Item, soo wie een vrye tapper, die aen niemandt met schulden verbonden is, met enighe middelen van belofte ende toe-segginghe van meerder gifte ofte gaven den eenen ofte anderen bier-steeckers ofte biersteecksters quame te ontrecken, sal gehouden zijn voor het aennemen van de voornoemde tapper in de bosse te betalen een somme van drie ponden Vlaems, ende wie een oude tapper aenwint by koopinge van een huys, sonder belastinge van schulden, twaelf guldens, tot beter verstandt ende onderhoudt, van 't gene in dit Articul is gementioneert, is by consent van 't Gilde geordonneert dat niemandt een ander bier-steecker, een tapper sal mgen ontrecken, 'tzy hoe 't soude mogen wesen, ofte eenigen tapper aennemen, die aen een bier-steecker by contract oft andersins is verbonden, maer soo sulks geschiede sal de bier-steecker, die een tapper (aen-een ander verbonden) aenneemt sonder excuse ofte weder-seggen, moeten betalen in de bosse twaelf guldens.
V.
Ende ofte het gheviele dat een bier-steecker ofte bier-steeckster, die eene ofte meer bierschulden van anderen overgenomen heeft, quame te sterven, ofte insolvent te werden, ende de voorschreven schulden niet en konden betaelt werden, dat als dan de bier-steecker ofte biersteeckster wederom op haer afghegane tappers sullen mogen gaen, ende met praeferentie op die selfde geraeckt zijn, voor andere bier-schulden die noch onbetaelt zijn, mits dat blijcke dat den tapper aen den insolventen bier-steecker in 't geheel noch ten deele niet en hadde betaelt.
VI.
Soo, wanneer daer questien ende gheschillen tusschen de bier-steeckers ofte bier-steecksters, (ter saeke van de bier-neeringe) quame te vallen ende ontstaen, sullen de Overluyden (indien het mogelijck is) de selfde soecken te accorderen ende te bevredigen, tot welcken eynde eerst partyen voor den selfden sullen moeten compareren, eer sy malkanderen in Rechte sullen mogen betrecken.
VII.
Niemand die sal hem vervorderen om eenigh bier, 't zy in Vier-en-deelen, Kinnetjes, Vaetjes, in Kitten, Kruycken, Kannen, Vlessen, ofte by wat onbehoorlijcke middelen ofte wegen dat het soude mogen wesen, uyt sijn Schepen, Schuyten, Kelders, ofte oock van de bier-kaey te vullen ende wegh dragen, anders dan by geswooren bier-dragers, nochte oock gheen bier te moghen senden tot yemant, op burgher cedullen, daer van sy door de Overluyden ghewaerschouwt zijnde, dat het een sluyck-tapper is, op te boete van twaelf guldens voor den Armen, ende twaelf guldens in de bosse, soo dickwils yemant bevonden wordt sulcks ghedaen te hebben, ende sal elcks die sulcks siet ofte weet, 't selfde moeten aendienen, oock mede aendienen aen de E. Heeren Burgermeesteren.
VIII.
Den Knecht van 't Gilde sal voor sijn loon, boven sijn jaerlijcks tractement ghenieten, van een verbot-cedulle te laten tekenen vier stuyvers van een simpele wete die sonder ordre van de Overluyden aan partijen gedaen werdt, omme voor de Overluyden te komen, ander halve stuyver van vrijwilligh ommelegh, van verkoop van bieren aen alle de bier-steeckers ende biersteecksters, ses stuyvers, en sal 't voorsz. Knechtloon betaelt werden door den genen die hem te werck stelt.
IX.
Soo wanneer yemandt van de bier-steeckers ofte bier-steecksters, voor de Overluyden gheroepen zijnde, niet en compareerde, sal t'elckens verbeuren, ten profijte van de bosse, die hy gehouden sal zijn te betalen voor dat hy by den voorsz. Overluyden gehoort mag worden.
X.
Dat vorts de voorsz. Overluyden gehouden sullen wesen, aen handen den de Heeren Burgermeesteren te beloven, dat sy-luyden deze ordonnantie, in alle fijne poincten ende articulen sullen achtervolgen, ende by eenen yegelijcken doen achtervolgen, ende onderhouden, na haer beste vermogen, ende dat sy-luyden oock alle Jaren voor het afgaen ofte veranderen van Overluyden gehouden sullen wesen, aen de nieuw aenkomende Overluyden, te doen goede rekeninghe, bewijs ende reliqua van alle haer bewint ende administratie, 't welc sy-luyden uyt kracht van dese ordonnantie hebben gehadt.
XI.
Dat oock alle bier-steeckers ende bier-stecksters net ende perfect boeck, van hare neeringhe sulen houden, niet alleen van 't gheen sy inslaen ende ontvangen, maer oock van 't gheen sy uytsetten ende verkoopen sullen, met volkomene aanteyckeninghe van de persoonen aen welcken sy-luyden die leveren, welcke boecken ende aenteyckeninghe die voorsz. bier-steeckers ende bier-steecksters respectievelijcken ter begeerte van den E. Heeren Burgermeesteren deser Stede ofte hare gedeputeerde aen den selfden gehouden sullen wesen over te leveren, om gheverifiteert ende ten behoeve deser stede Enchuysen doorsocht te werden, op de verbeurte van de Neeringe over de bier-steeckers ende bier-steecksters die hier inne weygerigh sullen bevonden worden.
XII.
Sullen mede gheene bier-steeckers ofte bier-steecksters die sware bieren inslaen ende ontfangen, uytslijten ende verkoopen, eenige dunne ofte kleyne bieren mogen inslaen ende ontfangen, uytslijten ende verkoopen, gelijck ter contrarie gene bier-steeckers ofte biersteecksters, die hunne bier-steeckers neeringe met kleyne ofte dunne bieren drijven, geen sware bieren sullen mogen inslaen, uytslijten noch verkoopen, gelijck oock gheene Schippers, die swaer bier voeren eenigh kleyn bier mede sullen mogen innemen, als oock ter contrarien, om alsoo alle oorsaken van defraudatien te verhoeden.
XIII.
Anno 1630. den 9. April, alsoo daghelijcks veele fauten worden begaen welcke strecken tot verkortinghe van des Stadt Excijsen, ende naementlijck die op de sware bieren ontfanghen worden; Soo is 't, dat omme de selfde voor te komen, soo veel als moghelijck is, mijn Heeren de Schout, Burgermeesteren ende Gerechte deser Stede hier op hebben ghehadt het advijs vaaan den E. Vroetschappen by desen keuren ende ordonneren: dat van desen daghen af niemandt , de neeringhe van het bier-steecken binnen deser Stede sal mogen beginnen, sonder daer toe van den E. Heeren Burgermeesteren verlof versocht ende verkregen te hebben, welck verlof niet sal werden gegeven sonder dat den aenkomende bier-steeckers ofte bier-steecksters, eerst ende bevorens by eede ofte handt-tastinghe in eedes plaetse belofte doen van de articulen ten desen beraemt te sullen onderhouden, welcke oock sullen moeten onderhouden werden, op de verbeurte van de neeringe.
XIV.
Is gekeurt by mijn E. Heren Schout, Burgermeesteren ende Scheepenen der stede Enchuysen, dat elck ende yder in het verexcijsen van het bier, by hem inne te leggen, gebruyken sal de naem van het Hooft, ende principale van den huyse daer het bier sal komen, ende niet de naem van eenigen minderen in den huyse, nochte van eenigen gebuer, ofte anderen burger ofte vreemde, hoedanigh die zy, op de verbeurte van 24. ponden, ingevalle enigh burgher hem hier inne verloopt. Alsoo het ghebruyck van een opgeraepte naem, in het verexcijsen schijnt na smockelerye ende bevorderinge van dies te strecken.
XV.
Ende soo yemandt van de bier-steeckers neeringe sulcks dede, 'tzy selfs, 'tzy door yemandt van sijn gesinde ofte andere, directelijck ofte indirectelijck, die sal daer over verbeuren 24.ponden: een derde part voor den Heere Schout, een derde part voor den Armen, ende 't restant voor de bosse van de bier-steeckers voor de eerste mael, ende dat voor soo langen tijdt als de E. Heeren Burgermeesteren te rade sullen zijn.
XVI.
Wordt vorders alle bier-steeckers ende bier-steecksters verboden eenighe verexcijsinghe te doen, ofte eenige Excijs-brief kens te halen voor yemandt anders, 'tzy directelijck 'tzy indirectelijck, op de boete van drie guldenen.
XVII.
De bier-steeckers sullen moeten belooven voor het aenvaerden van de neeringhe dat sy-luyden haaren handel van bier-stekerye getrouweijcken ende sonder verkortinge van Stadt Excijsen ofte Impositien sullen dryven.
XVIII.
Dat sy-luyden net ende pertinent boeck sullen houden van alle bieren by hun te ontfangen ende te slijten, oock met aenteyckeninge van de eygene namen der personen aen wie sy-luyden haer bieren sullen leveren, mitsgaders de straten daer de gemelte persoonen woonachtigh zijn.
XIX.
Dat sy-luyden tot alle tijden als het den Heeren Burgermeesteren ghelieven sal, haren voorsz. boecken aen den Heeren Burgermeesteren ofte haer gecommitteerde sullen overleveren, omme gevisiteert, ende ten behoeve deser Stede doorsocht te werden, op poene als boven.
XX.
Dat sy-luyden hun vorders sullen gedraghen na die articulen hier boven verhaelt, ende den gemeenen bier-steeckers by den Heeren Burgermeesteren ende Vroedtschappen vergunt. Ende met des Stadts groote Zegel hier onder aen hangende bevestigen.
 
 
nicolaas.jpg